Πολύς λόγος γίνεται τελευταία για την περίφημη «νεο-οθωμανική» διπλωματία της Τουρκίας, που είναι το πνευματικό δημιούργημα του Αχμέτ Νταβούτογλου, σημερινού υπουργού Εξωτερικών και σταθερού συμβούλου για διεθνή θέματα του Τούρκου πρωθυπουργού. Εδώ και μήνες τα διεθνή έντυπα έχουν πλημμυρίσει από τις ιδέες και τις αντιλήψεις του Νταβούτογλου, ο οποίος φιλοδοξεί να συνδέσει τη θητεία του με την αναβάθμιση της Τουρκίας ως περιφερειακού, αλλά και διεθνούς παίκτη.
Ένα από τα βασικά στοιχεία των αντιλήψεών του, οι οποίες εκτίθενται εκτενέστατα σε ογκώδες σύγγραμμα – το οποίο βέβαια δεν έχει μεταφραστεί στα ελληνικά–, είναι η περιφερειακή σταθερότητα την οποία επιζητεί με κάθε τρόπο η σύγχρονη Τουρκία για να μπορέσει να παίξει ρόλο προς κάθε κατεύθυνση.
Θεμελιώδες στοιχείο αυτής της πολιτικής είναι η εξαφάνιση όλων των προβλημάτων με τους γείτονες της Τουρκίας, κάτι το οποίο θα αναβαθμίσει τη θέση της και θα της επιτρέψει να αναπτύξει ακόμη περισσότερες πρωτοβουλίες.
Πριν από λίγες μέρες ο Νταβούτογλου βρέθηκε στη Γαλλία συνοδεύοντας τον Τούρκο πρόεδρο Αμπντουλάχ Γκιουλ και με αυτή την ευκαιρία έδωσε το στίγμα των αντιλήψεών του για την Ευρώπη, τη Μεσόγειο, τη Μέση Ανατολή και γενικότερα για τα διεθνή θέματα.
Στο κρίσιμο ζήτημα της γαλλικής αρνητικής στάσης απέναντι στην προοπτική ένταξης της Τουρκίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ο Νταβούτογλου είναι κατηγορηματικός:
«Η αξία αναφοράς της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι ο σεβασμός των δεσμεύσεών της. Μόνο με βάση αυτή την αρχή έγινε πόλος έλξης. Αν τη χάσει, χάνει τη νομιμοποίησή της. Αν αφαιρέσετε αυτό τον ακρογωνιαίο λίθο από το ευρωπαϊκό οικοδόμημα », λέει ο Νταβούτογλου, «με αφορμή τις προκαταλήψεις για την Τουρκία, θα εξασθενήσετε την Ευρωπαϊκή Ένωση περισσότερο από ό,τι την Τουρκία.
Δεν θέλουμε καμία εύνοια, καμία προνομιούχα μεταχείριση, μόνο τον σεβασμό των δεσμεύσεων. Κανείς δεν μπορεί να μας επιβάλει μια επιλογή, όπως την προνομιακή σύνδεση. Αυτό το είδος της εναλλακτικής λύσης δεν προτάθηκε σε καμία άλλη υποψήφια χώρα».
Εξάλειψη εντάσεων
Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών προσδιορίζει με λίγα λόγια τις πρωτοβουλίες της χώρας του:
«Στα Βαλκάνια», λέει, «ανάμεσα στη Σερβία και τη Βοσνία, στον Καύκασο με την υπογραφή συμφωνίας με την Αρμενία, στη Συρία και το Ιράκ με συμφωνίες που υπογράφηκαν μαζί τους καθώς και με την κυβέρνηση της κουρδικής περιφέρειας του Βορείου Ιράκ».
«Όλα αυτά», λέει, «με στόχο τη δημιουργία μιας ζώνης σταθερότητας και ευημερίας στην περιοχή. Θέλουμε να εξαλείψουμε κάθε ένταση ανάμεσα στους γείτονές μας και σε μας. Αλλά επίσης ανάμεσα στους γείτονές μας, μεταξύ τους. Γι’ αυτό και η μεσολάβησή μας ανάμεσα στη Συρία και το Ισραήλ ή ανάμεσα στη Συρία και το Ιράκ. Γιατί με το χάος στο Ιράκ ή αλλού κοντά στις πύλες της η Τουρκία δεν μπορεί να είναι χώρα ασφαλής και σταθερή»... Σχετικά με την όξυνση στις σχέσεις με το Ισραήλ, ο Νταβούτογλου τονίζει: «Το Ισραήλ γνωρίζει πολύ καλά με πόση εντιμότητα εκπληρώσαμε την αποστολή μας ως μεσολαβητές. Μια συμμαχία με μια χώρα δεν εμποδίζει να την επικρίνουμε όταν διαπράττει ένα λάθος. Επικρίναμε το Ισραήλ για τους βομβαρδισμούς στη Γάζα και θα επικρίνουμε με τον ίδιο τρόπο οποιαδήποτε χώρα διαπράττει μία επίθεση τέτοιου τύπου. Αυτό δεν σημαίνει ότι αλλάζουμε στόχο στην περιοχή.
Η τουρκική εξωτερική πολιτική είναι δομημένη σε πυλώνες: τις σχέσεις με το ΝΑΤΟ και την υποψηφιότητα στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Αυτοί είναι οι πιο ισχυροί διεθνείς δεσμοί για την Τουρκία. Αλλά, ταυτόχρονα, η Τουρκία είναι μία χώρα με πολυδιάστατη γεωγραφία».
Αναρτήσεις
